Een spel uitdagender maken voor het kind.

Dit kan op verschillende vlakken voor de ontwikkeling van het kind. Het is vooral afhankelijk van wat het zelf kan en wat het kind ervaart als een uitdaging. Je kan een spel uitdagender maken op vlak van taal, motorische ontwikkeling (grove of fijne bewegingen), cognitieve ontwikkeling (wiskunde, denkoefeningen, wereldoriëntatie, enz.), sociale ontwikkeling en emotionele ontwikkeling.

Voor je een spel voor jouw kind uitdagender kan maken moet je eerst weten waar jouw kind zit in de spelontwikkeling.

De spelontwikkeling

Van peuters (1,5 – 3 jaar):

Zij gaan de omgeving gaan verkennen door te kruipen, stappen en lopen. Hierbij kan men dan ook veel bewegingspelletjes aanreiken zoals: driewielers, een hobbelpaard, een schommel, een bal, enz. Ook begint het kind al meer een rollenspel te spelen. Dit is een spelactiviteit waarin kinderen personages, rollen en gebeurtenissen gaan spelen die in het kind zijn/haar fantasie of realiteit voorkomen. Ook constructiespelletjes zijn heel belangrijk op deze leeftijd. Hierbij spelen ze met verschillende soorten bouwmaterialen zoals blokken, zand, klei, stenen, enz. Samen spelen is nog moeilijk voor een peuter. Maar ze maken wel al gebruik van toekijkend spel, dit wil zeggen dat de peuter kijkt naar een leeftijdsgenootje hoe hij/zij een spel speelt. Peuters maken ook gebruik van solitair spel, dit wil zeggen dat ze alleen spelen. En als laatste komt parellelspel ook voor bij peuters, dit wil zeggen dat de peuters met hetzelfde speelgoed spelen maar naast elkaar spelen en niet samen spelen. (Struyven, Baeten, Kyndt & Sierens, 2015)

Van Kleuters (3 – 6 jaar):

Er zijn 4 kenmerken bij het spel van een kleuter:

  • Keuzevrijheid (het kind beslist zelf wanneer het gaat spelen)
  • Plezier
  • Het kind bevindt zich in twee werelden (fantasie en dagelijkse wereld)
  • De grens tussen spel en werk

Een kleuter gaat de wereld explorerend gaan ontdekken door bewegingspelletjes te doen. Ook constructiespel ontwikkelt verder en oefenen ze hun ontluikend cognitieve en motorische vaardigheden. Tijdens de kleuterperiode beginnen ook de regelspelletjes, hierbij zijn spelregels heel belangrijk. Toekijkend, solitair en parallelspel neemt af, nu gaan ze meer samen spelen. Hoe ouder de kleuters zijn,

  • hoe meer dat ze samen bezig zijn, maar zonder dat ze samen een taak aan het maken zijn.
  • hoe meer ze samen bezig zijn en samenwerken om eenzelfde doel te bereiken.

Wat te doen als een jong kind meer uitdaging vraagt?

Elk spel kan je uitdagender of makkelijker maken, maar de vraag is hoe. Bij sommige spelletjes zitten er extra opdrachten bij of moeilijkheden. Maar dit is niet bij alle spelen het geval. Enkele spelletjes waarvan ik weet dat het spel moeilijker en moeilijker wordt, zijn:

  • SmartGames (Hierbij zit er een boekje die van makkelijk naar heel moeilijk gaat.)
  • Spelletjes van Plan Toys zoals: evenwichtstoren, rijgspel, enz. (Hier zit er een boekje bij van makkelijke opbouw naar wat moeilijkere opbouw.)
  • Spelletjes van Djeco zoals: cubissimo, tangram, colorformix, enz. (Hierbij wordt er met opdrachtkaarten gewerkt en er zitten moeilijke opdrachtkaarten in maar ook makkelijke.)
  • Gezelschapspelen van Haba (Hier wordt er altijd gezorgd voor een moeilijkere variant van het spel of iets extra die wordt toegevoegd.)

Maar natuurlijk kan je alle spelletjes uitdagender maken zoals:

houten blokken dit is goed voor de kinderen hun constructiespel, maar je kan er ook een wiskundig spel van maken. Bijvoorbeeld om ter snelst de hoogste toren maken en dan kan je samen met het kind kijken van wie de hoogste toren heeft en wie dus de meeste blokken heeft gebruikt. Daarna kan je ook eens samen met het kind de blokken tellen om te controleren of het wel juist is, dat de ene meer blokken heeft dan de andere. Je kan het ook op vlak van taal uitdagender maken. Bijvoorbeeld door te vragen welke vormen de blokken hebben is het een vierkant of is het een rechthoek. Daarna kan je bijvoorbeeld nog vragen aan het kind om een vierkant te nemen en dit naast de rechthoek te zetten of erop of eronder, enz. Je kan ook nog aan de blokken het alfabet hangen en dan kan je enkele vragen stellen bijvoorbeeld maak een woord met de letters of maak het woord af, enz. Je hebt heel veel mogelijkheden om met houten blokken een andere spel te maken.

Maar ook het ringwerpen kan je uitdagender maken. Bijvoorbeeld in het begin kan je het kind heel dicht laten staan om de ringen rond de stokken te gooien, maar als dit goed lukt kan het kind telkens verder en verder gaan staan. Bij het ringwerp spel van Plan Toys kan je de kleuren leren aan het kind. Het is dus de bedoeling dat het kind goed kijkt welke kleuren sterren er op de cirkels van de stokken staan. Als ze dit goed gezien hebben kunnen ze kijken naar het juiste kleur die aan de ring hangt en het zo aan de juiste stok gooien. Om het moeilijker of makkelijker te maken kan je de stokken dichter of verder uit elkaar zetten.

Ook puzzels kan je uitdagender maken. Door bijvoorbeeld alle stukken met de afbeelding naar onder te leggen zodat het kind telkens 1 puzzelstukje omdraait en hij/zij zoekt dan waar het zou moeten liggen.

Een houten treinbaan leggen kunnen de kinderen vrij kiezen hoe ze die treinbaan leggen ofwel kan je hen ook enkele opdrachten geven. Bijvoorbeeld je zegt tegen het kind dat de treinbaan 2 bogen moet hebben, dat de trein 1 keer omhoog moet kunnen gaan en dat er een tussenstop moet zijn. Zo moet het kind wat beter nadenken van hoe hij/zij de treinbaan zou maken en waar hij/zij de kenmerken zou insteken. Wat je ook kan doen is zelf een treinbaan maken deze fotograferen en daarna alles weer afbreken. Dan toon je aan je kind de foto en je vraagt aan het kind of hij/zij de treinbaan eens probeert na te bouwen.

Zo kan je heel wat spelletjes uitdagender maken en leuker maken voor het kind. Het hoeft daarvoor niet altijd ander spelmateriaal te zijn. Je kan heel gemakkelijk een nieuw spelletje bedenken met hetzelfde speelgoed.

Indien je een spel hebt waar je kind echt niets meer mee kan doen of het is veel te gemakkelijk geworden. Maar je weet echt niet hoe je het wat moeilijker kan maken, aarzel dan zeker niet om ons te contacteren wij helpen jouw met veel plezier om het spel voor jou en je kind terug leuk te maken.